Türkiye İller Haritası : 81 İl Haritası ve Haritada Bölgeler

Bugün size Türkiye’nin 81 ilini ve o güzelim haritamızı anlatmak istiyorum. Biliyorsunuz, Türkiye 81 iliyle gerçekten de hem tarihi hem de coğrafyasıyla benzersiz bir yer. Her bir ilin kendine has bir kültürü, apayrı bir hikayesi, doğası ve dokusu var.

Ben de bu yazıda, 2026 Türkiye haritası üzerinden size il il detayları vermek istedim. Amacım, haritaya baktığınızda sadece şehirleri değil, coğrafi bölgeleri ve hatta illerin plaka kodlarını bile kolayca bulabilmeniz.

İster benim gibi bir seyahat tutkunu olun, ister “81 il” konulu bir ödevle boğuşuyor olun, bu içeriğin tam aradığınız şey olduğunu düşünüyorum.

Şunu da eklemeliyim; bu iller haritası meselesi sadece gezmek ya da genel kültür için değil. Özellikle coğrafya dersi alan öğrenciler için şehir haritaları, bölgelere ayrılmış listeler falan ödevlerde hayat kurtarıyor. Hani hep merak edilir ya, “Şehir isimleriyle Türkiye haritası nasıl çizilir?” veya “Toplam kaç coğrafi bölgemiz var?” diye… İşte bu soruların cevaplarını da burada rahatça bulabileceksiniz.

Türkiye İller Haritası

Türkiye’nin konumu gerçekten de dünyada eşi benzeri olmayan bir yerde. Düşünsenize, Asya ile Avrupa kıtaları arasında tam bir köprü görevi görüyoruz. Bu özel konum tabii coğrafyamıza da yansımış. Ülkemizi coğrafi açıdan 7 ayrı bölgeye ayırıyoruz. Elinize güncel bir Türkiye şehirler haritası aldığınızda, bu 7 bölgenin sınırlarını çok net bir şekilde görebilirsiniz.

Marmara’dan Doğu Anadolu’ya, Karadeniz’den Akdeniz’e uzanan bu bölgelerin her biri adeta farklı bir dünya. İklimleri, yer şekilleri ve hatta kültürel yapıları bile birbirine benzemiyor. İşte Türkiye’nin bu muazzam coğrafi zenginliğini tam anlamıyla kavrayabilmek için Türkiye coğrafi haritası ya da bölgeler haritası gibi görselleri incelemek bence en etkili yol.

Tabii, Türkiye’nin yapısı sadece coğrafi değil. İdari açıdan da oldukça sistemli bir düzenimiz var. Ülkemiz, bildiğiniz gibi toplam 81 ilden oluşuyor. Bu illerin her biri de kendi içinde ilçelere ayrılmış durumda.

Bu sistemin işleyişi de gayet net: Her il valilikler tarafından, her ilçe ise kaymakamlıklar tarafından idare ediliyor. Bu idari sınırlar sayesinde, bir Türkiye il haritasını açıp baktığınızda hangi ilin nerede başlayıp nerede bittiğini kolayca görebiliyorsunuz.

Türkiye Siyasi Haritası

Şimdi gelelim şu meşhur “Türkiye siyasi haritası” meselesine. Bu harita tipi, adından da anlaşılacağı gibi, işin daha çok “idari” kısmına odaklanır. Yani bize hangi ilin nerede başladığını, nerede bittiğini, komşularının kim olduğunu, kısacası ülkenin idari sınırlarını gösterir. Genellikle illerin, bazen de ilçelerin konumlarını ve isimlerini bu haritalarda görürüz.

Bu haritaların en belirgin özelliği, doğal unsurların (dağlar, nehirler, göller) geri planda olmasıdır. Asıl amaç yönetimsel yapıları göstermektir. Zaten fark etmişsinizdir, sınırları net bir şekilde ayırabilmemiz için her il genellikle farklı bir renkle boyanır.

Genel olarak siyasi haritaların özelliklerini de şöyle bir özetleyebilirim:

• Siyasi Sınırları Gösterir: İster ülkeler arası sınırlar olsun, ister bizim illerimiz gibi iç idari sınırlar olsun, bunları bize net bir şekilde çizerler.
• Ülke ve Bölgeleri Ayırır: Farklı ülkeler veya bizdeki gibi iller, genellikle o bahsettiğim farklı renk kodları veya çizgilerle belirgin hale getirilir.
• Başkent ve Büyük Şehirleri İşaretler: Ülkelerin başkentleri (bizde Ankara gibi) ve diğer önemli, büyük şehirler mutlaka özel sembollerle belirtilir.
• Coğrafi Detaylar Sınırlıdır: Dediğim gibi, burada dağlar, ovalar, yükseklikler başrolde değildir. Öncelik tamamen idari sınırlardadır. Eğer dağları, nehirleri, yani coğrafi detayları derinlemesine görmek istiyorsanız, o zaman bakmanız gereken yer Türkiye fiziki haritasıdır.
• Kontrast Renkler Kullanılır: Bu, ikinci maddeyle bağlantılı. Genellikle birbiriyle komşu olan yerler (iller veya ülkeler) karıştırılmasın diye zıt, yani kontrast renklerle boyanır. Bu da haritayı okumayı çok kolaylaştırır.
• Kullanım Amacı: Bu haritaları en çok nerede görürüz? Tabii ki okullarda, yani eğitim alanında. Ama aynı zamanda diplomasi ve uluslararası ilişkiler gibi konularda da sürekli bu haritalardan faydalanılır.

Türkiye İdari Haritası

Türkiye idari haritası dediğimiz şey, ülkenin yönetimsel olarak nasıl bölündüğünü bize gösteren haritadır. Aslında siyasi haritaya çok benzer ama odak noktası biraz daha farklıdır. Bu haritada Türkiye’nin 81 ilini, bu illerin net sınırlarını ve bu illere bağlı olan ilçeleri ayrıntılı bir şekilde görürüz.

Yine her il ve ilçe, kimin nereye baktığı anlaşılsın diye farklı renklerle veya çizgilerle ayrılır. Valilik ve kaymakamlık gibi idari kurumların yetki alanlarının nerede başlayıp nerede bittiğini en net bu haritalar üzerinden anlarsınız. Özellikle kamu yönetimi, eğitim ve şehir planlaması gibi işlerde bu idari haritalar sürekli kullanılır. Kısacası, Türkiye’nin resmi yönetim yapısını gözümüzle görmemizi sağlayan haritadır.

İdari haritaların özelliklerini de şöyle sıralayabiliriz:

• İdari Birimleri Gösterir: Bir ülkenin içindeki idari bölünmeleri, yani bizdeki iller, ilçeler, bazen köyler ve belediyeler gibi detayları gösterir. Türkiye özelinde konuşursak, 81 il ve ona bağlı ilçeler en ön plandadır.
• Sınırların Netliği: İdari birimlerin sınırları çok net bir şekilde çizilmiştir. Karışıklık olmasın diye de genellikle farklı renkler veya çizgi stilleri kullanılır.
• Yerleşim Yerleri: Başkent, il merkezleri, ilçe merkezleri ve bazen köyler gibi idari merkezlerin hepsi bu haritada işaretlidir. Yerleşim yerlerinin hem adı hem de konumu bellidir.
• Yerel Yönetim Odaklıdır: Bu haritalar daha çok yerel yönetimlerin organizasyonunu ve sorumluluk alanlarını göstermeye odaklanır. Örneğin, bir belediyenin sınırı veya bir valiliğin yetki alanı tam olarak neresidir, bunu gösterir.
• Detay Seviyesi: Haritanın ölçeğine göre gösterdiği detay da değişir. Bazen mahalle veya köy seviyesine kadar inerken, bazen daha genel kalıp sadece bölgeleri veya illeri gösterebilir.
• Renk ve Sembol Kullanımı: Farklı idari birimleri (il, ilçe vb.) birbirinden ayırmak için yine renk kodlarından, sembollerden ve etiketlerden bolca faydalanılır.
• Yönetsel Amaçlıdır: Genellikle resmi işler için kullanılır. Mesela yeni bir planlama yapılırken, yönetimsel bir karar alınırken, nüfus dağılımı analiz edilirken hep bu haritalara başvurulur. En çok da kamu kurumları, şehir plancıları ve araştırmacılar tarafından tercih edilir.
• Coğrafi Özellikler Azdır: Tıpkı siyasi haritalarda olduğu gibi, burada da asıl mesele dağlar, nehirler değildir; öncelik idari sınırlardadır. Ama bazen, haritayı daha anlaşılır kılmak için arka plana hafifçe temel coğrafi özellikler (bir nehir çizgisi veya göl alanı gibi) eklenebilir.

Türkiye’nin Bölgeleri ve İlleri

Harika, şimdi gelelim işin en keyifli kısımlarından birine: Türkiye’nin Bölgeleri ve İlleri! Daha önce de konuştuğumuz gibi, Türkiye coğrafi açıdan 7 güzel bölgeye ayrılmış durumda. Bu 7 bölge de, bizim o güzel 81 ilimizi kendi içinde grupluyor. Ama bu bölgelerin olayı sadece illeri bir araya getirmek değil, her biri adeta kendi başına bir dünya. İklimiyle, bitki örtüsüyle, yer şekilleriyle ve hatta kültürel dokusuyla her bölgenin kendine has bir karakteri var. Düşünsenize, Karadeniz’in yemyeşil yaylalarıyla İç Anadolu’nun uçsuz bucaksız bozkırları bir mi? Ya da Ege’nin zeytin kokan kıyılarıyla Doğu Anadolu’nun heybetli dağları? İşte şimdi, bu 7 eşsiz bölgemize ve bu bölgelerin çatısı altındaki illerimize daha yakından bakma zamanı.

Marmara Bölgesi İlleri Haritası

Ülkemizin kuzeybatısında yer alan bu bölge, hem nüfus yoğunluğu hem de ekonomik hareketliliğiyle gerçekten de listenin en başında geliyor. Şöyle bir düşünün; İstanbul başta olmak üzere Bursa, Kocaeli, Tekirdağ gibi sanayi ve ticaretin devleri hep bu bölgede toplanmış. Bu yüzden Marmara, bizim için sanayi, ulaşım, tarih ve turizm açısından dev bir merkez konumunda.

Elinize güncel bir Marmara Bölgesi illeri haritası aldığınızda, bu güçlü şehirlerin bölge içindeki yerleşimini ve birbirleriyle olan sınırlarını çok net bir şekilde görebilirsiniz. Biz de zaten bu harita üzerinden, Türkiye haritası şehir isimleri listemizi kullanarak bu şehirlerin konumlarını ve isimlerini tek tek inceleyeceğiz.

Peki, Marmara Bölgesi illeri tam olarak hangileri? Gelin, listeye birlikte bakalım:

• İstanbul
• Edirne
• Kırklareli
• Tekirdağ
• Çanakkale (Önemli bir not: Bu ilimizin topraklarının bir kısmı Ege Bölgesi’nde yer alır)
• Balıkesir (Aynı şekilde Balıkesir’in de bir kısmı Ege Bölgesi’ndedir)
• Bursa
• Yalova
• Bilecik (Bu ilimizin de bir kısmı İç Anadolu Bölgesi’ne doğru uzanır)
• Kocaeli
• Sakarya

Yani, Marmara Bölgesi’nde 11 ilimiz bulunuyor. Gördüğünüz gibi, bazı illerimiz coğrafi olarak tam bir “geçiş bölgesi” niteliğinde ve birden fazla bölgeye dahil olabiliyor.

Ege Bölgesi İlleri Haritası

Marmara’nın o sanayi ve nüfus yoğunluğundan sonra, şimdi rotamızı biraz daha keyifli, zeytin kokulu bir yere, Ege Bölgesi‘ne çevirelim.

Ülkemizin batısında yer alan bu güzel bölge, bence hem tarihi hem de doğal güzellikleriyle Türkiye’nin en özel yerlerinden biri. Aklınıza hemen İzmir, Aydın, Muğla ve Manisa gibi inciler geliyor, değil mi? Bu şehirler, o meşhur zeytinliklerden tutun da binlerce yıllık antik kentlere kadar uzanan inanılmaz zengin bir kültürel dokuya sahip.

Elinize bir Ege şehir haritası alıp baktığınızda, bu illerin coğrafi olarak nasıl yerleştiğini, hangisinin kıyıda hangisinin biraz daha iç kesimlerde kaldığını net bir şekilde görebilirsiniz. Özellikle öğrenciler, öğretmenler veya benim gibi gezginler için hazırlanmış şehir isimli Ege haritası, bölgeyi adım adım tanımayı çok daha kolay hale getiriyor.

Peki, bu güzel Ege Bölgesi İlleri hangileri? Listesi hemen aşağıda:

• İzmir
• Aydın
• Manisa
• Uşak
• Denizli
• Muğla
• Afyonkarahisar
• Kütahya (Önemli bir not: Bu ilimizin bir kısmı İç Anadolu ve Marmara Bölgeleri’ne de girer)
• Balıkesir (Bunu Marmara’da da konuşmuştuk, bir ayağı da Ege’dedir)
• Çanakkale (Sadece güney kısmı Ege Bölgesi sınırlarına dahil oluyor)

Gördüğünüz gibi, Ege Bölgesi şu anda toplam 10 ili kapsıyor. Tıpkı Marmara’da olduğu gibi, burada da bazı illerimiz tam bir “geçiş bölgesi” konumunda bulunuyor ve birden fazla coğrafi bölgede toprakları yer alıyor.

İç Anadolu Bölgesi İlleri Haritası

Ege’nin o zeytin kokulu kıyılarından ayrılıp şimdi rotamızı tam da Türkiye’nin kalbine, İç Anadolu Bölgesi‘ne çeviriyoruz.

Burası, adından da anlaşılacağı gibi, ülkemizin tam ortasında yer alıyor ve akla ilk olarak o uçsuz bucaksız geniş bozkırları, verimli tarım alanları ve tabii ki binlerce yıllık tarihi zenginlikleriyle geliyor. En önemlisi, Başkent Ankara’mız bu bölgenin sınırları içinde.

Ancak İç Anadolu sadece Ankara’dan ibaret değil; Konya, Kayseri, Eskişehir gibi hem sanayisi hem de kültürüyle devleşmiş şehirleri de barındıran bu bölge, hem o stratejik konumuyla hem de ekonomik faaliyetleriyle her zaman kilit bir rol oynuyor. Elinize bir İç Anadolu şehir haritası alıp baktığınızda, bu şehirlerin o geniş coğrafyadaki yerleşimini ve konumlarını net bir şekilde görebilirsiniz.

Peki, İç Anadolu Bölgesi İlleri tam olarak hangileri? Gelin, hep birlikte listeye bakalım:

• Ankara
• Eskişehir
• Konya
• Kayseri
• Sivas
• Nevşehir
• Kırşehir
• Aksaray
• Niğde
• Karaman
• Yozgat
• Çankırı
• Kırıkkale

Gördüğünüz gibi, İç Anadolu Bölgesi toplamda tam 13 ili kapsıyor. Elbette bu illerden bazıları, coğrafi olarak tam geçiş noktalarında yer alıyor ve komşu bölgelere doğru (Karadeniz, Akdeniz veya Doğu Anadolu’ya) hafifçe uzanabiliyor.

Akdeniz Bölgesi İlleri Haritası

İç Anadolu’nun o serin bozkır ikliminden sonra, şimdi yüzümüzü güneşe ve sıcağa, Türkiye’nin güney kıyılarına, yani Akdeniz Bölgesi‘ne çevirme zamanı!

Burası, adını duyduğunuz anda bile içinizi ısıtan o meşhur sıcak iklimi, portakal ve limon kokularıyla dolu bereketli toprakları ile hem tarımın hem de turizmin kalbinin attığı yerlerden biri. Bölge deyince akla ilk gelenler tabii ki Antalya, Mersin ve Adana gibi dev şehirler oluyor; bölgenin en bilinen yüzleri adeta onlar.

Elinize güncel bir Akdeniz illeri haritası alıp baktığınızda, bu şehirlerin o güzel kıyı şeridindeki konumlarını, birbirleriyle olan sınırlarını ve bölgesel yerleşimlerini çok kolay bir şekilde görebilirsiniz. Özellikle seyahat planı yapanlar için hazırlanmış Akdeniz bölgesi şehir haritası gibi bir görsel, bölgenin hem doğal yapısını (Göller Yöresi, Çukurova gibi) hem de idari sınırlarını anlamada gerçekten büyük kolaylık sağlıyor.

Peki, bu güzel Akdeniz Bölgesi İlleri hangileri? Gelin listeye bakalım:

• Antalya
• Adana
• Mersin
• Hatay
• Kahramanmaraş (Önemli bir not: Bu ilimiz tam bir kavşak noktasıdır. Topraklarının bir kısmı Güneydoğu Anadolu, bir kısmı da Doğu Anadolu Bölgeleri’nde yer alır.)
• Isparta
• Burdur
• Osmaniye

Gördüğünüz gibi, Akdeniz Bölgesi şu anda toplam 8 ili kapsıyor. Kahramanmaraş örneğinde olduğu gibi, burada da bazı illerimiz tam bir “geçiş bölgesi” konumunda bulunuyor ve birden fazla coğrafi bölgeye uzanabiliyor.

Karadeniz Bölgesi İlleri Haritası

Haydi bakalım, Akdeniz’in o parlak güneşinden sonra şimdi rotayı tam kuzeye, Türkiye’nin belki de en karakteristik bölgesine, Karadeniz Bölgesi‘ne çeviriyoruz!

Burası, adını duyduğunuz anda aklınıza o yemyeşil ormanların, dumanlı yaylaların ve o eşsiz, zengin kültürün geldiği yer. Sadece doğasıyla değil; Samsun, Trabzon, Ordu, Rize gibi büyük ve önemli şehirleri kapsayan bu bölge, hem o muhteşem doğal güzellikleriyle hem de fındıktan çaya, sanayiden limanlara uzanan ekonomik faaliyetleriyle ülkenin en önemli bölgelerinden biri.

Peki, bu yeşile doymuş Karadeniz Bölgesi İlleri hangileri? Liste bu kez epey kalabalık:

• Artvin
• Rize
• Trabzon
• Giresun
• Ordu
• Samsun
• Sinop
• Bartın
• Zonguldak
• Karabük
• Amasya
• Tokat
• Çorum
• Kastamonu
• Gümüşhane
• Bayburt
• Bolu (Önemli bir not: Bolu’nun bir kısmı, özellikle güneyi, İç Anadolu Bölgesi’ne de girer.)
• Düzce (Aynı şekilde Düzce de konumuyla hem Marmara hem de Karadeniz Bölgesi’nde yer alır.)

Gördüğünüz gibi liste bu kez bayağı uzun! Karadeniz Bölgesi toplamda tam 18 ili kapsıyor. Elbette Bolu ve Düzce örneklerinde olduğu gibi, bazı illerimiz coğrafi olarak tam bir “geçiş kuşağında” bulunuyor ve birden fazla bölgeyle komşuluk, hatta bağlantı kuruyor.

Doğu Anadolu Bölgesi İlleri Haritası

Karadeniz’in o yemyeşil yaylalarından sonra şimdi bambaşka bir coğrafyaya, Türkiye’nin en doğusuna doğru yola çıkıyoruz. Sıradaki durağımız: Doğu Anadolu Bölgesi!

Burası, coğrafya derslerinden de hemen hatırlayacağınız gibi, Türkiye’nin en yüksek rakımlı ve aynı zamanda en geniş yüzölçümüne sahip bölgesi. Adeta memleketin o heybetli, görkemli ve biraz da çetin yüzü. Aklımıza hemen Erzurum (Dadaşlar diyarı!), Van (o güzelim gölüyle), Malatya (kayısıyla meşhur) ve Ağrı (o heybetli dağıyla) gibi çok kilit illerimiz geliyor.

Bu geniş coğrafyaya yayılan bölge, toplamda 14 ili kendi sınırları içinde barındırıyor.

Peki, bu görkemli Doğu Anadolu Bölgesi İlleri hangileri? Gelin, tam listeye bir bakalım:

• Erzurum
• Erzincan
• Ağrı
• Kars
• Iğdır
• Ardahan
• Bingöl
• Muş
• Bitlis
• Van
• Hakkari
• Tunceli
• Elazığ
• Malatya

Tıpkı diğer bölgelerimizde olduğu gibi, buradaki bazı illerimiz de coğrafi olarak tam bir geçiş alanında yer alıyor ve komşu bölgelerle (Güneydoğu Anadolu, Karadeniz gibi) çok güçlü kültürel bağlantılar kuruyor.

Güneydoğu Anadolu Bölgesi İlleri Haritası

Ve geldik 7 bölgemizi kapsayan bu turumuzun son durağına! Doğu Anadolu’nun o görkemli dağlarından ve yüksek platolarından sonra, şimdi rotamızı Türkiye’nin güneydoğusuna, o eşsiz tarih ve kültür kokan topraklarına, yani Güneydoğu Anadolu Bölgesi‘ne çeviriyoruz.

Bu bölgenin şehirlerini görsel olarak keşfetmek isteyenler için eline bir Güneydoğu Anadolu Bölgesi illeri haritası almak gerçekten çok kullanışlı. Bu harita üzerinde, bölgenin o meşhur şehirlerini; Adıyaman, Batman, Diyarbakır, Gaziantep, Kilis, Mardin, Siirt, Şanlıurfa ve Şırnak gibi bölgeye ait tüm illeri bir arada görebilirsiniz.

Bu illerin her biri, hem o kendine has coğrafi konumuyla (Mezopotamya ovası gibi) hem de binlerce yıla dayanan kültürel özellikleriyle gerçekten de baş döndürücü. Elinizdeki harita sayesinde bu şehirlerin birbirine olan uzaklıklarını, aralarındaki sınırları ve bölge içindeki o güzel dağılımlarını çok kolay bir şekilde inceleyebilirsiniz.

Peki, bu eşsiz Güneydoğu Anadolu Bölgesi İlleri hangileri? Gelin, listeye bakalım:

• Şanlıurfa
• Diyarbakır
• Mardin
• Gaziantep
• Adıyaman
• Batman
• Siirt
• Şırnak
• Kilis

Gördüğünüz gibi, Güneydoğu Anadolu Bölgesi de toplamda 9 ili kapsıyor ve böylece 7 bölgemizin tamamını listelemiş oluyoruz.

Türkiye İller Haritasının Özellikleri

Şimdi, tüm bu konuştuklarımızı toparlayacak o en temel haritaya, yani Türkiye iller haritasına gelelim. Bu harita, ülkemizin o güzel 81 ilini hem coğrafi hem de idari sınırlarıyla birlikte bize tek bir karede gösteren, en kapsamlı harita türüdür.

Hem okulda ders için hem de günlük hayatta “şu il neredeydi yahu?” dediğinizde bakmak için inanılmaz faydalı bir araç. Bence en güzel yanı, kullanıcılara Türkiye’nin şehirlerini görsel olarak tanıma ve birbiriyle kıyaslama imkânı sunması.

Özellikle Türkiye’nin illeri ve bölgeleri hakkında bilgi edinmek isteyen öğrenciler, öğretmenler veya benim gibi gezginler için gerçekten de ideal bir kaynak. Elinize böyle bir haritayı, yani bir Türkiye siyasi haritasını aldığınızda, şehirlerin tam konumlarını, hangi bölgelere göre dağıldıklarını, hangi ilin hangi ille komşu olduğunu ve o idari yapıları kolayca analiz edebilirsiniz.

Peki, iyi bir Türkiye İller Haritası‘nın başlıca özellikleri neler olmalı? Gelin, bir de ona bakalım:

• 81 ilin tamamını kapsar: Bu en temel kural. Ülkemizin tüm şehirlerini detaylı bir şekilde göstermesi şart.
• Bölge bazlı ayrım içerir: Hangi ilin hangi bölgede (Marmara, Ege, İç Anadolu…) olduğunu net bir şekilde ayırarak sunar.
• Şehir isimleri açıkça yazılıdır: Haritaya baktığınızda şehirleri kolayca tanıyabilmeniz için isimlerin net ve okunaklı olması gerekir.
• Eğitim, gezi ve araştırma amaçlı uygundur: Sadece öğrencilere değil, her seviyeden kullanıcıya (gezginler, araştırmacılar) hitap edebilmelidir.
• Siyasi ve idari bilgileri bir arada verir: Hem o konuştuğumuz idari bölünmeleri hem de siyasi sınırları bir arada göstermesi çok önemlidir.
• Harita üzerinde şehirlerin konumu nettir: Hangi şehrin coğrafi olarak tam nerede olduğunu kolayca anlamanızı sağlar.
• Renkli veya sade tasarım alternatifleri bulunur: Tabii bu da bir artı; kullanım amacınıza göre (eğitim için daha renkli, resmi işler için daha sade) seçenekler sunması güzel olur.

İl İl Türkiye Şehir Listesi (Alfabetik ve Bölgesel – 81 İl)

Sıkça Sorulan Sorular

Soru 1: Hep “7 Coğrafi Bölge” (Akdeniz, Ege, Karadeniz…) diyoruz. Bu bölgelerin sınırları, iller gibi kesin ve resmi idari sınırlar mıdır?

Cevap: İşte bu, en çok karıştırılan konulardan biri! Hayır, bu 7 bölge bizim resmi idari sınırlarımız değil. Yani bir “Ege Bölgesi Valiliği” veya “İç Anadolu Bölgesi Müdürlüğü” diye bir kurum bulunmuyor. Bu bölgeler, 1941 yılındaki Coğrafya Kongresi’nde, Türkiye’nin coğrafi yapısını (iklim, bitki örtüsü, tarım ürünleri, yer şekilleri) daha kolay inceleyebilmek ve öğretebilmek için belirlenmiş bilimsel bir gruplamadır. Bu yüzden bir ilin idari sınırı biterken, coğrafi bölgenin sınırı bitmeyebilir.

Soru 2: Madem bölgeler coğrafi, bir ilin aynı anda birden fazla bölgede toprağı olabilir mi?

Cevap: Hem de nasıl! İşte haritaların en keyifli detaylarından biri budur. İdari sınırlar (il) ile coğrafi sınırlar (bölge) birebir örtüşmediği için “sınırda kalan” illerimiz var. En bilinen örnekler:

• Çanakkale ve Balıkesir: Bu iki ilimizin de hem Marmara hem de Ege Bölgesi‘nde toprakları bulunur.

• Kahramanmaraş: Tam bir kavşak noktasıdır; Akdeniz, Doğu Anadolu ve Güneydoğu Anadolu Bölgeleri’nin üçüne de uzanan toprakları vardır.

• Bolu ve Düzce: Hem Karadeniz hem de Marmara/İç Anadolu bölgelerinin özelliklerini taşırlar.

Soru 3: Haritaya baktığımızda, yüzölçümü olarak en büyük ve en küçük illerimiz hangileri? Aradaki fark ne kadar?

Cevap: Bu tam bir harita klasiği! Türkiye’nin yüzölçümü bakımından en büyük ili, o devasa bozkırıyla Konya‘dır. Konya o kadar büyüktür ki, tek başına Türkiye’deki 30’dan fazla ilden daha geniştir. Tam zıttı ise, yani en küçük ilimiz ise Yalova‘dır. İkisini yan yana koyduğunuzda haritadaki tezatlık gerçekten şaşırtıcıdır.

Soru 4: Türkiye haritası hep 81 il miydi? Haritaya eklenen “en yeni” ilimiz hangisi?

Cevap: Hayır, değildi! Türkiye haritası uzun yıllar 67 il olarak kaldı. 1989’dan itibaren bu sayı artmaya başladı ve yeni ilçeler il statüsü kazandı. Haritamıza eklenen en son (81.) ilimiz, 1999 yılında il statüsü kazanan Düzce‘dir. Ondan hemen önce de Kilis ve Yalova il olmuştu. Yani haritamızın bu “81 il” şekli görece oldukça yeni sayılır.

Soru 5: Haritada tam bir “kavşak” olan, yani en fazla komşu ile sınırı olan “komşu zengini” ilimiz hangisi

Cevap: Bu unvan için genelde iki ilimiz öne çıkar: Sivas ve Erzurum. Haritayı açıp dikkatlice saydığımızda, tam ortada yer alan Sivas‘ın daha fazla ile (9 il) komşu olduğunu görürüz. Sivas adeta iller arası bir geçiş merkezi, bir kavşak noktasıdır.

Soru 6: Peki tam tersi? Haritada en az ille komşu olan, en “sakin” ilimiz hangisi?

Cevap: Bu da güzel bir “harita bilmecesi” sorusu! Bu unvanı paylaşan iki ilimiz var. Biri en batıdaki Kırklareli (sadece Edirne ve Tekirdağ ile komşu), diğeri de en doğudaki Iğdır (sadece Ağrı ve Kars ile komşu). İkisinin de (uluslararası sınırları saymazsak) sadece ikişer il komşusu bulunur.

Soru 7: Bir ilçenin bir ilden daha büyük olması mümkün mü?

Cevap: Olmaz mı! Hem de birçok örneği var. Yüzölçümü olarak baktığımızda, Konya’nın bazı ilçeleri (örneğin Cihanbeyli veya Ereğli) ya da Şanlıurfa’nın bazı ilçeleri, Türkiye’nin en küçük ili olan Yalova‘dan daha büyük bir alana sahiptir. Bu da Türkiye haritasının ve idari yapısının ilginç paradokslarından biridir.

Türkiye İller Haritası sunumu powerpoint